Bilimsel adı “Camelia sinensis” olan çay bitkisinin yetiştirme, üretim ve harmanlanma şekline göre çok fazla çeşidi vardır fakat temel 5 formu olduğu kabul edilir;

1. Beyaz çay: Toplama – Soldurma – Kurutma
2. Yeşil çay: Toplama – Soldurma – Kıvırma – Kurutma
3. Oolong çayı: Toplama – Soldurma – Kıvırma – Oksidasyon – Kurutma/Kavurma
4. Siyah çay: Toplama – Kıvırma Oksidasyon – Kurutma/Kavurma
5. Pu-Erh çayı: Toplama – Soldurma – Kıvırma – Fermantasyon – Kurutma

Çayda bulunan “Theanine” (tein / tanen) maddesi, doğal bir yatıştırıcıdır. Çayda bulunan kafeinin etkilerini dengelediğinden, çay içen kişide kahvede ortaya çıkan çarpıntı vs. gibi yan etkiler görülmez. Çay aynı zamanda antioksidanlar açısından en zengin içeceklerin başında gelir.

Çay üretiminde izlenen iki temel üretim metodu vardır. Bunlardan ilki CTC metodu (Crush – Tear – Curl Method) diye bilinir ve genellikle endüstriyel çay bahçelerinde yetişen çaylar için kullanılır. Metod, isminden de anlaşılacağı gibi çayı parçalayarak toz haline getirmeyi (granül çay) ve böylece daha az çayla daha çok üretim yapmayı amaçlar.

Diğer yöntem ise Ortodoks metod olarak bilinir. Bu metodda CTC metodunun aksine amaç çay yapraklarını olabildiğince bütün halinde bırakmak ve böylece hem çayın besin değerlerini hem de zengin tat notalarını korumaktır. CTC metoduna göre üretim süreci daha zahmetli ve maliyetli olduğundan dolayı, ortodoks üretilen çaylar değerlidir.

Te Chá’nın menüsünde bulunan her çay Ortodoks metod ile üretilen çaylardır. Artizan çay bahçelerinde özenle üretilen bu çaylar, değişik bitki, meyve, baharat ve doğal yağlarla harmanlanarak, hiçbir katkı maddesi içermeyen doğallığı ve lezzetiyle müşterilerimize sunulur.

BEYAZ ÇAY
BEYAZ ÇAY

Ağırlıklı olarak Çin’in Fujian bölgesinde yetişen çay bitkilerinden toplanan, henüz açılmamış çay tomurcuklarından elde edilir. Beyaz çayı diğer türlerden ayıran ve değerli olmasını sağlayan etken, üretim sürecidir.

Bitkinin en üst tomurcukları açılmadan hemen önce özenle toplanır, özel küvetlerde ve doğrudan güneş ışığına maruz bırakılmadan “soldurulur”. Bu sayede yumuşayıp hücrelerinin parçalanmasının önüne geçilir ve besin değerleri maksimum seviyede kalır. Ardından doğrudan güneş ışığında ya da gölgede hava akımı sayesinde, doğal yöntemlerle kurutulur ve beyaz çay elde edilir. Yoğun antioksidan içerir.

Beyaz çay 75-85 °C sıcaklıkta demlenir. Daha yüksek ısıda ve daha uzun süre demlemek, oldukça hassas beyaz çay yapraklarının besin değerini kaybetmesine ve tadının kaybolmasına sebep olur.
YEŞİL ÇAY

Japonya ve Çin başta olmak üzere dünyanın farklı noktalarında üretilen, popüler çay çeşitlerindendir. Beyaz çaydan farklı olarak soldurma işleminden sonra genellikle kavrulur ya da buhardan geçirilir. Bu sayede rengi ve otsu tadının korunması sağlanır. Kafein ve tanen içeriği beyaz çaya kıyasla daha yüksektir. Kurutma işlemi siyah çaya kıyasla kısa tutulur ve bu sayede daha az oksidasyona uğrayan yapraklar antioksidan içeriğini daha fazla muhafaza etmiş olurlar.

Yeşil çay düzenli tüketildiğinde kan şekerini ve kolesterolü düzenler, kanser riskini azaltır, sindirimi kolaylaştırır. İdrar söktürücü özelliği sayesinde vücuttan üre atımını sağlar ve en bilinen yönüyle metabolizmayı hızlandırdığından kilo vermede oldukça etkilidir. İçerdiği kafein sayesinde sabahları zindelik ve canlılık verir.

Yeşil çaylar genellikle 80-85 °C sıcaklıkta 4-5 dakika süreyle demlenir. Daha yüksek ısıda ve daha uzun süre demlemek, çay yapraklarının besin değerini kaybetmesine ve gittikçe acılaşmasına sebep olur.
YEŞİL ÇAY
SİYAH ÇAY
SİYAH ÇAY

Genellikle uzak doğuda yetişen çayın tüm dünyada en çok bilinen formu olan siyah çay, uzun zaman önce Sri Lanka ve Hindistan’a gelmiş ve bu bölgelerde yetişen bitkilerden daha kaliteli siyah çay elde edildiği kabul görmüştür.

Diğer çay çeşitlerine göre daha az antioksidan içerse de, daha belirgin tadı ve kokusu sayesinde çayın en çok tüketilen formu olmuştur. Farklı baharat, meyve ve aromatik yağlarla çok iyi uyum sağlar. Bu sebeple siyah çaydan pek çok farklı harman elde etmek mümkündür.

Siyah çay tam okside bir çay çeşidi olması sebebiyle yüksek ısıya dayanıklıdır. Fakat çayı demleme sırasında kaynatmak, kaynar su üzerinde bekletmek ya da demleme süresini gereğinden fazla uzatmak yaprakların yapısında bulunan “tanen”lerin suya fazla miktarda karışmasına ve dem kalitesinin önemli ölçüde düşmesine sebep olur.
OOLONG ÇAYI

Kurutulma aşamasında parçalanmadan yuvarlanan bütün yaprakları ve buhardan geçirilerek oksidasyonun yarıda kesilmesi sebebiyle yumuşak içimli ve kendine has hem hafif otsu hem de belirgin çay tadını aynı anda barındıran bir çay türüdür.

Oksidasyonun yarıda kesilmesi sadece tadında değil, besin değerlerinde de etkisini gösterir. Antioksidanlar bakımından yüksek içeriğe sahip Oolong çayı, oldukça dinlendirici ve metabolizma güçlendirici etkileriyle bilinir.

Oolong çayı beyaz ve yeşil çaya kıyasla ısıya daha dayanıklıdır. Fakat kıvrılarak kurutulan yaprakların tam olarak açılabilmesi ve aromasını verebilmesi için demlenme süresi bu çaylara göre 2-3 dk. daha uzun tutulmalıdır. Üzerine tekrar tekrar su eklenerek 3-4 kez demlenebilir ve her demde farklı tatları ön plana çıkar.
OOLONG ÇAYI
ROOIBOS ÇAYI
ROOIBOS ÇAYI

Sadece Güney Afrika’da yetişen bir çalıdan elde edilen Rooibos çayı, son derece hafif ve vanilyayı andıran yumuşak bir dem verir. En çok kafein içermemesi, alerjik reaksiyonları hafifletmesi ve kan şekerini düzenleyici etkisi sebebiyle bilinmektedir. Uyku problemlerini önleyici ve stresi engelleyici etkiye de sahiptir.

Toplandığında yeşil yaprakları olan Rooibos çayı, oksidasyona bırakıldıktan sonra karakteristik kızıl rengine bürünür. Kendine has yumuşak tadı ve deminin kızıl rengi sayesinde “Honey Bush” “Red Bush” gibi isimlere sahip farklı tatlarda çeşitlere de ayrılır. Farklı tatlarla uyum gösterebildiğinden pek çok farklı harmanı yapılabilir.

100 °C suya 1 çay kaşığı atılarak 5-6 dakika demlenmesi yeterlidir. Hafif bir tadı olduğundan daha uzun süre demlenmesine gerek yoktur.
MEYVE ÇAYI

Çeşitli meyve kurularının bir ayara gelmesinden oluşan harmanlardır. Özellikle vitamin değerleri yüksektir. Soğuk çay olarak hazırlanıp yaz aylarında da keyifle tüketilebilirler.

100 °C suya 1 çay kaşığı atılarak 5-7 dakika demlenmesi yeterlidir. Meyve tatlarını koruması için kaynatılmamalıdır.
MEYVE ÇAYI
BİTKİ ÇAYLARI
BİTKİ ÇAYLARI

Çeşitli bitki ve baharatların kullanıldığı, genellikle ağrı kesici ve dinlendirici etkiye sahip karışımlardır. Herhangi bir tür çay içermezler.

100 °C suya 1 çay kaşığı atılarak 5-7 dakika demlenmesi yeterlidir. Besin değerini koruması ve tadının bozulmaması için demleme süresince kaynatılmamalıdır.